به عنوان سوال اول بفرمایید کمیسیون فنی اتحادیه مواد شیمیایی چه نقشی در ارتقای دانش فنی، ایمنی و استانداردهای تخصصی فعالان این صنف ایفا میکند و این نقش در سالهای اخیر چگونه تقویت شده است؟
کمیسیون فنی اتحادیه مواد شیمیایی بهعنوان بازوی تخصصی اتحادیه، با بررسی روندهای علمی و فناوری در حوزه مواد شیمیایی، نقش مهمی در ارتقای دانش فنی اعضا ایفا میکند. این نقش شامل همکاری در برگزاری دورههای آموزشی و انتشار مطالب برای بهروز نگهداشتن اطلاعات فعالان صنف، انتشار کتاب، بروشورها، دستورالعملها و راهنمای فنی مرتبط با نگهداری، حمل، بستهبندی و استفاده از مواد شیمیایی و مشاوره فنی به اعضا در زمینه بهبود فرایندهای کاری و جلوگیری از مشکلات است. همچنین این کمیسیون در زمینه ارتقای ایمنی و رعایت استانداردها اقداماتی از جمله تدوین و انتشار دستورالعملهای ایمنی مرتبط با نگهداری، جابجایی و استفاده از مواد شیمیایی، اطلاعرسانی در مورد استانداردهای ملی و بینالمللی و کمک به اعضا برای تطبیق فعالیتها با این استانداردها و بررسی حوادث و خطرات احتمالی و ارائه راهکارهای پیشگیرانه جهت کاهش ریسکها انجام داده است. ضمنا در سالهای اخیر، نقش این کمیسیون در مواردی تقویت شده از جمله استفاده از فناوریهای نوین برای اطلاعرسانی اعضا، افزایش تعامل با سازمانهای نهادهای نظارتی برای اطمینان از رعایت دقیق استانداردهای ایمنی و ایجاد بانک اطلاعاتی فنی و ایمنی که اعضا بتوانند به راحتی به آن دسترسی داشته باشند.
به نظر شما توسعه فناوری و پژوهشهای کاربردی در حوزه مواد شیمیایی تا چه اندازه میتواند به کاهش ریسکهای ایمنی، ارتقای کیفیت محصولات و افزایش اعتماد بازار کمک کند؟
با توجه افزایش سرعت رشد فناوریها در دنیا، لازمه همگام بودن با این فناوریها، به روز بودن اطلاعات و آشنایی با فناوری های جدید است. پژوهشهای کاربردی و توسعه فناوریهای نوین در حوزه مواد شیمیایی باعث میشوند فرآیندها و محصولات ایمنتر شوند. به عنوان مثال، فرمولاسیونهای جدید و تجهیزات پیشرفته میتوانند خطر نشت، انفجار یا سمیت را کاهش دهند و محیط کار امنتری برای پرسنل ایجاد کنند. تحقیقات کاربردی امکان بهبود فرمولاسیون، کنترل دقیقتر کیفیت و افزایش ثبات محصولات را فراهم میکند. فناوریهای نوین، تولید با دقت بالاتر و کاهش خطاهای انسانی را ممکن میسازند و در نتیجه محصولات با کیفیتتر و مطابق استانداردهای ملی و بینالمللی عرضه میشوند. همچنین وقتی محصولات از نظر کیفیت و ایمنی قابل اطمینان باشند، اعتماد مصرفکننده و بازار به تولیدکنندگان و بازرگانان بیشتر میشود. توسعه فناوری و پژوهشهای کاربردی باعث میشود شرکتها بتوانند استانداردهای بالاتر را رعایت کنند و بهصورت شفاف به مشتریان و نهادهای نظارتی گزارش دهند، که در نهایت اعتبار برند و جایگاه بازار را تقویت میکند.
کمیسیون فنی اتحادیه چه برنامهها یا اولویتهایی برای ارتباط مؤثرتر میان فعالان صنف، مراکز پژوهشی، شرکتهای دانشبنیان و نهادهای علمی کشور در دستور کار دارد؟
در مورد ارتباط با مراکز پژوهشی و علمی ایدههایی مطرح است ولی این ارتباط در حال حاضر ضعیف است و باید بیشتر تقویت شود، با این حال کمیسیون فنی با هدف تقویت تعامل میان فعالان صنف، مراکز پژوهشی و شرکتهای دانشبنیان، تمایل به ایجاد شبکه های تخصصی دارد تا تبادل تجربیات، نوآوریها و یافتههای پژوهشی تسهیل شود. همچنین مجموعه کمیسیون در صدد برگزاری کارگاهها، همایشها و وبینارهای مشترک با حضور اعضای صنف، پژوهشگران و نهادهای علمی، فرصتی برای معرفی فناوریهای جدید، بحث در مورد چالشهای صنعت و شناسایی راهکارهای نوآورانه فراهم میآورد. کمیسیون فنی میتواند با اولویتبندی پروژههای تحقیقاتی مرتبط با نیازهای صنعت و بازرگانان، همکاری میان شرکتها و دانشگاهها را تسهیل میکند و حمایت فنی و مشاورهای ارائه دهد تا نتایج تحقیقات به شکل کاربردی در تولید و فرآوری و نگهداری مواد شیمیایی مورد استفاده قرار گیرد. در نهایت برقراری ارتباط نزدیک با سازمانهای استاندارد، پژوهشگاهها و نهادهای سیاستگذار باعث میشود که تجربیات عملی فعالان صنف به تصمیمگیریهای علمی و مقرراتی منتقل شود و بالعکس، استانداردها و سیاستهای جدید سریعتر به اطلاع اعضا برسد.
با توجه به تحولات فناوری، الزامات جدید ایمنی و مقررات ملی و بینالمللی، مهمترین چالشهای فنی پیشروی صنف مواد شیمیایی چیست و پژوهش و نوآوری چگونه میتواند به حل این چالشها کمک کند؟
به نظر من مهمترین چالشهای فنی پیشروی صنف مواد شیمیایی شامل رعایت الزامات ایمنی و محیطزیست از جمله افزایش استانداردها و مقررات ملی و بینالمللی باعث شده تولیدکنندگان نیازمند فرایندها و محصولات ایمنتر و سازگار با محیطزیست باشند. ارتقای کیفیت و ثبات محصولات نیز از جمله این موارد است و بازارهای داخلی و بینالمللی تقاضای محصولات با کیفیت بالا و قابل اعتماد دارند که تولید آن مستلزم کنترل دقیق فرایندها و مواد اولیه است. ورود فناوریهای جدید مانند اتوماسیون، دیجیتالسازی و فناوریهای سبز، نیازمند تطبیق فرایندها و نیروی انسانی متخصص است و فعالان این حوزه باید مسئله فناوریهای جدید را جدی بگیرند. در آخر این که باید ریسکهای عملیاتی مدیریت شود و نگهداری، حمل و نقل و استفاده از مواد شیمیایی خطرناک نیازمند سیستمهای پیشرفته مدیریت ریسک و آموزش مستمر است.
و اما در خصوص نقش پژوهش و نوآوری در حل چالشها مواردی است که قطعا تاثیرگذار است. توسعه فناوریهای نوین و فرمولاسیونهای ایمن، باعث کاهش ریسکهای عملیاتی و ارتقای ایمنی میشود. پژوهشهای کاربردی امکان بهبود کنترل کیفیت، افزایش بازده تولید و کاهش ضایعات را فراهم میکنند. نوآوری در تجهیزات و روشهای دیجیتالسازی فرایندها، کمک میکند تا تولیدکنندگان سریعتر با استانداردها و الزامات محیطزیستی و بینالمللی تطبیق پیدا کنند. همکاری با مراکز پژوهشی و شرکتهای دانشبنیان، انتقال دانش روز و تبدیل آن به راهکارهای عملی برای صنعت را ممکن میسازد.